Prošlo je 28 godina od stravičnog i još uvek nekažnjenog zločina u selu Gojakovac kod Kiseljaka gde su jake muslimanske snage izvršile agresiju na ovo mesto i počinile težak masakr nad srpskim i hrvatskim civilima
KISELJAK - Građani Kiseljaka sa tugom pamte 17. jun 1993. kada su jake muslimanske snage izvršile napad na selo Gojakovac i poubijali sve što su tamo zatekli, i žene, i starce i decu...Kiseljak je od početka bio pod hrvatskom kontrolom, i ovde tokom rata nije zabeležen čak nijedan incident nad srpskom manjinom! Nijedna pravoslavna crkva nije oštećena, za razliku od susednog Visokog gde su muslimani zatrli svaki trag i srpskom stanovništvu i srpskoj kulturi, ostavljajući samo masovne grobnice! Ipak, tog junskog dana 1993. muslimanske snage su probile liniju fronta i poubijale sve redom. Najmlađa žrtva masakra bio je Spomenko Lučić a najstarija žrtva je imala preko sedamdeset godina. Meštani Gojakovca od oružja su imali samo oklagije, kutlače, motike, olovke i školske knjige jer su u tom momentu svi bili u kućama ili su se spremali da odu u njivu..bili su to obični civili, žene, deca - sasvim nemoćni u odnosu na dobro obučene muslimanske vojnike, naoružane bajonetima, automatskim puškama, mitraljezima i svim drugim potrebnim naoružanjem od kojih je najizraženija bila mržnja prema svemu hrišćanskom!
17. juna 1993. bošnjački vojnici su pucali u suživot, multikulturalnost, zajedništvo...tog vrelog, junskog dana je kapitulirala ljudskost. Uz vrisku i galamu, bošnjački vojnici - pripadnici tzv. Armije BiH izvršili su strahovit napad na hrvatsko-srpsko selo Gojakovac i tom prilikom poubijali devet meštana obe nacionalnosti. Ovo selo kao i čitav Kiseljak su oduvek bili pravi primer dobrosusedskih odnosa i lepog, skladnog života između Srba i Hrvata. Ljudi su se oduvek družili, poštovali, zajedno proslavljali katoličke i pravoslavne praznike, pomagali jedni drugima i u dobru i zlu...nisu gledali ko je kakve vere i nacije, već je najvažnije bilo kakav je ko čovek. Među komšijama srpske i hrvatske nacionalnosti decenijama nisu zabeleženi nikakvi sporovi, incidenti, sukobi a dobre odnose nisu poremetila ni ratna dešavanja.
Štaviše, nakon što su u junu 1992. muslimanski agresori započeli sa ubijanjem i progonom srpskog stanovništva iz Visokog, hiljade srpskih izbeglica je privremeni smeštaj pronašao upravo u Kiseljaku, Podastinju, Gojakovcu i okolnim hrvatskim selima. Hrvati su oberučke prihvati umorne i izgladnele srpske izbeglice, ponudili im hranu, medicinsku pomoć, smeštaj...ovakav gest su u javnost upravo izneli Srbi iz Visokog koji i danas neumorno govore i svedoče o tome kako su spasili glave zahvaljujući komšijama.
Međutim, nekima je ovaj suživot predstavljao trn u oku i ozbiljnu pretnju po stvaranje mononacionalne muslimanske države. Tog 17. juna 1993. naoružane horde bošnjačkih vojnika upale su u ovo malo selo nadomak Kiseljaka gde su počinile težak masakr. Bošnjaci su tog jutra došli u Gojakovac kao nepozvani gosti samo sa jednim ciljem: da ubiju! Tako je i bilo....
Najmlađa žrtva masakra bio je Spomenko Lučić, dečak od svega 13 godina. Spomenko bi u oktobru proslavio svoj 14-i rođendan ali mu zločinci to nisu dozvolili! Žrtve su ubijene iz vatrenog oružja a neki su i mučeni pa ubijeni hladnim oružjem.
U zločinu su učestvovali pripadnici Prvog sarajevskog korpusa tzv. Armije BiH. Sva imovina žrtava je do temelja spaljena, opljačkana i razorena. Prema popisu stanovništva iz 1991. u selu je živeo 161 stanovnik - 98 Hrvata, 51 Srbin i 12 ostalih. Prema popisu iz 2013. u ovom mestu žive 93 stanovnika, od čega samo sedam Srba.
- Tijekom dana, doslovno na kućnom pragu, ubijeni su mi brat i nevjesta, a četvero djece je ostalo bez oba roditelja. Ubijeni su kao i ostale žrtve toga dana, kao obični civili - ispričala je za Art. info Milica Mrnjavac, rođaka ubijenih.
Žrtve stravičnog masakra u Gojakovcu su:
1. Spomenko Lučić (1979)
2. Danica Marković (1939)
3. Pero Marković (1933)
4. Ivan Marković (1940)
5. Ljubo Marković (1929)
6. Janja Nikolić (1938)
7. Lenka Tešić (1924)
8. Milenko Tešić (1925)
9. Staniša Tešić (1929)
Spomenik nevinim žrtvama podigla su udruženja stradalih 2003. ali je spomen obeležje više puta bilo razbijano i demolirano od strane bošnjačkih fanatika te je spomenik premešten u gradsku spomen sobu. Podsećanja radi, povodom smrti istaknutog doktora Miodraga Lazića, saučešće i zahvalnost na lečenju hrvatskih vojnika i civila, stanovnika Kiseljaka, uputio je Marinko Ilijašević iz Hrvatske stranke prava u ime hrvatskog naroda što samo svedoči o dobrosusedskim odnosima dva naroda čak i tokom najžešćih ratnih sukoba.
U publikaciji "Svjedoci govore" u izdanju Republičkog centra za istraživanje ratnih zločina, autor navodi da odnosi između Srba i Hrvata na ovom području nisu bili nimalo slični odnosima u drugim krajevima BiH ili u Hrvatskoj. U Kiseljaku i Visokom su se ljudi poštovali, pomagali među sobom a suživot nije zamro ni u najtežim godinama rata. Autor navodi da su tokom čitavog trajanja rata Hrvati sa područja Kiseljaka i visočkih sela imali pozitivan odnos sa Srbima. Rizikujući vlastite živote brojni Hrvati su čuvali Srbe u svojim kućama štiteći ih od napada muslimana. Osim toga, često su prevozili mnoge srpske porodice na područje Kiseljaka i Vareša (pod kontrolom HVO) i tako im spasili živote, navodi se u publikaciji. Hrvati iz sela Podastinje su u zoru 21. juna 1992. dočekali kolonu srpskih izbeglica i tom prilikom Srbima ponudili hranu, smeštaj, prvu pomoć. Deca su dobila sve što im je bilo neophodno a u ovom pružanju pomoći se istakao veći broj hrvatskih porodica među kojima naročito porodica Nike Vujice. U knjizi se navodi da nije izostala ni pomoć komande HVO-a u Kiseljaku, koji su pomagali u prevoženju izbeglica na bezbedna područja pod srpskom kontrolom.
Javnost i mediji u Republici Srpskoj i Srbiji kao da nisu zainteresovani za srpske žrtve u Kiseljaku kao i u drugim krajevima širom srednje Bosne, te sve aktivnosti oko komemoracije obavljaju hrvatske udruge a misu zadušnjicu kao i svake godine drži katolički sveštenik (zašto ne i pravoslavni ?!). Ovo samo svedoči o suživotu dva naroda u ovom kraju ali i o tromosti vlasti i nevladinih organizacija iz Republike Srpske. Trebalo bih ih podsetiti da je srpski narod vekovima živeo i živi u Srednjoj Bosni te da zaslužuju jednaku pažnju i pijetet kao i Srbi npr. iz Banja Luke.
Muslimanske snage su na području Kiseljaka ubile više od 220 građana hrvatske i srpske nacionalnosti, među kojima je bilo žena, dece i staraca ali do danas za te zločine niko nije odgovarao!
Korišćen izvor: Art. info: Gojakovac - zločin bez kazne
Republički centar za istraživanje rata i ratnih zločina - "Svjedoci govore"
Коментари
Постави коментар